Archieven: januari 30, 2023

Charter uit Almelo in Borns archief

Bij het inventariseren en toegankelijk maken van een collectie archivalia in het Gemeentearchief Borne, afkomstig van verschillende Twentse textielfamilies, troffen we vandaag dit charter aan uit 1766.
De perkamenten oorkonde betreft een hypothecaire schuldbekentenis, verleden voor burgemeesteren, schepen en raad der stad Almelo, aangaande een geleend kapitaal ad 180 Carolyguldens door Jannes Swissen en Johanna Harmsen te Almelo aan Egbert Kosters en Judith Kosters.

In dorso (op de keerzijde) staat dat deze borderel van schuldvordering (door vererving) ten voordele is gekomen van fabrikeur Jan Coster J.H.zn. te Stad Almelo. Het charter is voorzien van één heel groot uithangend lakzegel in bruine was in een houten cachet.


Een oude horoscoop…

Bij het inventariseren en toegankelijk maken van een collectie archivalia in het Gemeentearchief Borne, afkomstig van verschillende Twentse textielfamilies, troffen we vandaag dit opmerkelijke document aan. Het was in een ver verleden afgedwaald en tussen een stapel oude hypotheekakten en verhuurakten beland.

Deze zogenaamde Tabula Nativitatis is meer dan twee eeuwen geleden, namelijk in 1821, geschreven voor de toen zesjarige Gerardina Alida Philips uit Amsterdam, de latere echtgenote van fabrikeur Tobias ten Cate uit Stad Almelo. De aantekeningen betreffen het geboortegesternte en de eerste levensjaren van het op 4 november 1815 in onze hoofdstad geboren meisje. Daarop wordt dan de hemel in twaalf teekenhuizen verdeeld, en alles geobserveerd, wat tot de tabula nativitatis behoort…


Nieuwe aanwinsten Gemeentearchief Borne

De historische ‘bibliotheek van Borne’ in het Gemeentearchief is onlangs twee aanwinsten rijker geworden. Hoewel, een van die aanwinsten betreft Bornerbroek en dat maakt sinds 2001 geen deel meer uit van de gemeente Borne.

Desondanks heeft Bornerbroek natuurlijk nog altijd een historische band met Borne en in dat kader is het ook voor Borne verheugend nieuws dat er een boek is verschenen over de oorlogsjaren in het kerkdorp dat nu officieel onder de gemeente Almelo ressorteert.

Bornerbroek tijdens de Tweede Wereldoorlog verscheen onlangs en is een 204 pagina’s dikke, rijk geïllustreerde uitgave van de Historische Kring Bornerbroek. Wie het boek leest, zal verbaasd zijn hoeveel er is gebeurd in Bornerbroek tijdens die donkere oorlogsjaren.

Van krijgsgevangenen uit Bornerbroek, die vanwege de Duitse inval op 10 mei 1940 bij de Grebbeberg gevangen werden genomen, tot aan illegale activiteiten tijdens de oorlogsjaren, het is allemaal opgetekend aan de hand van getuigenissen en archiefstukken.

Daarmee is Bornerbroek tijdens de Tweede Wereldoorlog een boeiend relaas geworden van verschillende inwoners van Bornerbroek die veel, heel veel hebben meegemaakt. Het extra hoofdstuk over jongens uit Bornerbroek die naar Nederlands Indië werden gestuurd, is een prachtige bonus.

De andere publicatie waarmee historisch Borne is verrijkt, is Oud Borne: een wandeling door Oud Borne met verhalen en foto’s van vroeger en de situatie van nu in veertig verhalen van Martin Thiehatten. De titel is een hele mond vol, maar dekt precies de lading, oftewel de inhoud van dit eveneens fraaie boek.

Het voorplat van het recent verschenen boek van de Historische Kring Bornerbroek.

Het boek beschrijft een wandeling door het zo geliefde Oud Borne, met zijn fraaie historische panden, langs sfeervolle straatjes en steegjes. Een wandeling die je eigenlijk met niemand beter kunt doen dan met Martin Thiehatten. De auteur is van vele markten thuis wat betreft historisch Borne, en daarvan getuigt ook zijn nieuwe boek. Thiehatten weet van ieder gebouw in Oud Borne wel een interessant verhaal of een leuke anekdote op te dissen, en dat maakt dit boek, voorzien van fraaie foto’s, zeer lezenswaardig. Ook voor diegene die dacht alles al te weten over het stukje Borne waar we trots op mogen zijn. Het stukje Oud Borne waar je na het lezen van Martins boek net even iets anders doorheen wandelt. Kortom, een absolute aanrader voor iedere (oud)inwoner van Borne.

Niels Bakker,
projectarchivaris Gemeentearchief Borne


Digitalisering Bevolkingsarchief Borne

Woensdagochtend zal burgemeester Pierik de aftrap geven voor het digitaliseren van het bevolkingsarchief van de gemeente Borne. De oude registers van volkstellingen, de bevolkingsregisters, maar ook honderdduizenden persoonskaarten, gezinskaarten en woningkaarten worden gescand. Een groot deel van deze omvangrijke klus zal worden uitgevoerd door medewerkers van de SWB op hun locatie aan de Burenweg in Borne, in nauwe samenwerking met de professionals van 2dA uit Nijmegen.

De scans van de openbare archieven, zoals de volkstellingen en de bevolkingsregisters over de periode 1830-1920, worden successievelijk online beschikbaar gesteld via de website www.archieven.nl
Echter, de scans moeten nog worden voorzien van zogenaamde ‘metadata’, oftewel gegevens over de scan (bijv. namen en geboortedata van de personen die op de scan vermeld staan). Voor deze eveneens omvangrijke klus werkt het Gemeentearchief Borne nauw samen met de Heemkundeverenging Borne. Zij hebben vrijwilligers gezocht en gevonden die het monnikenwerk zullen uitvoeren. Mocht u tijd hebben en het oud schrift enigszins machtig zijn, goed kunnen typen en een steentje willen bijdragen aan het verder ontsluiten van de Bornse geschiedenis, meldt u dan ook aan bij de Heemkundevereniging Borne.

Medewerkers van het Gemeentearchief Borne zullen de groep vrijwilligers over enige tijd uitnodigen voor een eerste kennismaking met de werkzaamheden en zullen gedurende het traject de vrijwilligers met raad en daad ter zijde staan.

Pagina 1 van het zgn. ‘Kloosterregister’.